ტროპარი, ხმა 4: უდაბნოს სიყვარულით აღგზნებულო და ლოცვით განმტკიცებულო, ღირსო მამაო თეოდოსი, ანტიოქიის მიწა სიწმიდით განანათლე და მრავალნი სინანულის გზას დაადგინე. სიმდაბლით მოიპოვე მადლი; ევედრე ქრისტესა ღმერთსა, რათა შეიწყალნეს სულნი ჩვენნი.

კონდაკი, ხმა 3: სიჩუმითა და გულის სიფხიზლით ღვთის ხმა შეიცანი, ღირსო თეოდოსი, და ლოცვით ზეცას მიემსგავსე. უდაბნოში ნათლად გამოაბრწყინე სინანულის გზა; ამისათვისცა გიღაღადებთ: გიხაროდენ, ასკეტთა სამკაულო.

ღირსი თეოდოსი ანტიოქიელი ცხოვრობდა IV საუკუნის მიწურულსა და V საუკუნის დასაწყისში და ეკუთვნის სირიისა და ანტიოქიის დიდ ასკეტურ ტრადიციას. იგი მოღვაწეობდა იმ ეპოქაში, როცა ანტიოქია იყო ერთ-ერთი უმთავრესი ქრისტიანული ცენტრი, გამორჩეული როგორც ღრმა ღვთისმეტყველებით, ასევე მკაცრი ასკეტური ცხოვრებით.

ახალგაზრდობიდანვე თეოდოსიმ უარყო ამქვეყნიური პატივი და სიმდიდრე და განიზრახა სრულად შეეწირა თავი ღმერთის მსახურებისთვის. მან დატოვა ქალაქური ცხოვრება და უდაბნოსა და განმარტოების გზა აირჩია, რათა სიჩუმესა და ლოცვაში განეწმინდა გონება და გული.

წმინდა თეოდოსი ანტიოქელმა სიყმაწვილეშივე დატოვა მდიდრული ოჯახი და მცირე კელიაში დასახლდა ისის ყურის სანაპიროზე, ქალაქ როსის მახლობლად. წმიდანს შიშველ მიწაზე ეძინა, ჯვალოს სამოსელი ეცვა და თან რკინის მძიმე ბორკილებსაც ატარებდა. მას თმები ისე წამოეზარდა, რომ კოჭებამდე სცემდა. მარხვის და ლოცვის დაუსრულებელი ღვაწლით ღირსმა თეოდოსიმ დათრგუნა ხორციელი ვნებები, მრისხანება დააცხრო და გონება არაწმინდა ფიქრებისაგან განიწმინდა.

ღირსი თეოდოსის ცხოვრება გამოირჩეოდა:

მკაცრი მარხვითა და თავშეკავებით;

განუწყვეტელი ლოცვითა და ფსალმუნთგალობით;

ღამისთევითა და ცრემლიანი სინანულით;

ღრმა სიმდაბლითა და დუმილით.

მისი სულიერი ბრძოლა მიმართული იყო ვნებათა დაძლევისა და გულის განწმენდისკენ. იგი ხშირად იმყოფებოდა სრულ განმარტოებაში, თუმცა არასოდეს გაურბოდა მოყვასის მსახურებას.

თავის სამშობლოში მან დააარსა მონასტერი და სავანის ძმებში ფიზიკური შრომისა და სულიერი ღვაწლის სიყვარულს აღვივებდა, ღვთის მადლით ღირსი თეოდოსი ცნობილი გახდა როგორც სულიერი მამა. მრავალი მონაზონი და ერისკაცი მიდიოდა მასთან რჩევისა და ნუგეშის მისაღებად. იგი ყველას სიყვარულით იღებდა და მოძღვრავდა არა სიმკაცრით, არამედ სიბრძნითა და გამოცდილებით. ღირსი მამა განსაკუთრებულ მზრუნველობას იჩენდა მწირებისა და მიუსაფრების მიმართ.

მისი სწავლება ეფუძნებოდა: სინანულს, გულის სიფხიზლეს, ღვთის ნებისადმი მორჩილებას, ეკლესიის ერთგულებას.

წმიდანმა შორს გაითქვა სახელი, მას ქრისტიანებიც იცნობდნენ და წარმართებიც. ზღვაოსნები განსაცდელის ჟამს შემწედ „თეოდოსის ღმერთს“ უხმობდნენ. ზოგჯერ მისი სახელის უბრალო ხსენებაც კი აცხრობდა აბობოქრებულ ტალღებს. წმიდანის ეშინოდათ, პატივს სცემდნენ ყაჩაღებიც და ლოცვას ითხოვდნენ მისგან. თეოდოსიმ გადაწყვიტა, განრიდებოდა ადამიანურ დიდებას. სოფელ მარათონის მახლობლად დაიწყო განდეგილი ცხოვრება.

ღირსი თეოდოსი ანტიოქიელი მშვიდობით მიიცვალა დაახლოებით 412 წელს. მისი ცხოვრება იყო უხმო, მაგრამ ღრმა ქადაგება ქრისტეს შესახებ. ეკლესიამ იგი ღირსთა დასში შერაცხა, როგორც სიჩუმის, ლოცვისა და სიმდაბლის ნათელი მაგალითი.

„წმიდანთა ცხოვრება“, ტომი I, თბილისი, 2001 წ.

მოუსმინე: